KPSS Ek Yerleştirme Nedir, Boş Kalan Kadrolar Ne Olur?

ÖSYM'nin merkezî yerleştirmesi bittiğinde kadroların bir bölümü boş kalır: kimi kadroyu hiç yazan olmamıştır, kimine yazanlar daha üstteki tercihlerine yerleşmiştir, kimi de nitelik koşulu nedeniyle dolmamıştır. Bu kadroların akıbeti adayların en çok sorduğu sorulardan biridir ve "ek yerleştirme" kavramı tam burada devreye girer. Aşağıda ek yerleştirmenin ne olduğunu, hangi kurala dayandığını, kimlerin katılabildiğini ve boş kalan kadroları nasıl takip edebileceğinizi anlatıyoruz.

Ek yerleştirme nedir?

Ek yerleştirme, bir merkezî yerleştirmede boş kalan kadro ve pozisyonların aynı KPSS puanlarıyla yeniden tercihe açılmasıdır. Yerleştirmeyi yine ÖSYM yapar, kurallar bir tercih kılavuzuyla duyurulur ve adaylar yeni bir tercih listesi hazırlar. Dayanağı, KPSS ve merkezî yerleştirme sistemini kuran Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik'tir. Yönetmelik, merkezî yerleştirme sonrasında boş kalan kadrolar için kurumların talebi üzerine ek yerleştirme yapılabilmesini düzenler ve genel yerleştirmede bir kadroya yerleştirilen adayların ek yerleştirmeye başvuramayacağını öngörür.

Önemli bir ayrım var: ek yerleştirme, açıkta kalan herkese tanınan ikinci bir şans değil, kurumların doldurmak istediği boş kadroların yeniden ilan edilmesidir. Hangi kadroların açılacağına kurumlar karar verir; ÖSYM yalnızca yerleştirmeyi yapar. Bir kurum boş kalan kadrosunu yeniden bildirmezse o kadro ek yerleştirmede görünmez.

ÖSYM ek yerleştirmeyi ne zaman yapar?

Her dönemden sonra ek yerleştirme yapılmaz. ÖSYM'nin geçmişte bu adı taşıyan yerleştirmeleri vardır; örneğin ÖSYM'nin 4 Kasım 2004 tarihli basın duyurusu "KPSS-2004/2 ve Ek Yerleştirme" başlığını taşır. Son yıllarda ise ÖSYM, genel yerleştirmeler için ayrı bir ek yerleştirme kılavuzu çıkarmak yerine yıl içinde iki genel yerleştirme (KPSS-YIL/1 ve KPSS-YIL/2) düzenlemektedir. İlk yerleştirmede boş kalan kadroların bir bölümü, kurumlar talep ederse yılın ikinci kılavuzunda yeniden karşınıza çıkar. Yani bugün "ek yerleştirme" beklentisinin pratik karşılığı çoğu zaman bir sonraki dönemin kılavuzudur.

Bu nedenle kesin bir takvim vermek mümkün değildir. Güvenilir tek kaynak ÖSYM'nin duyurularıdır: bir ek yerleştirme ya da yeni dönem açıldığında kılavuz ÖSYM'nin sitesinde yayımlanır; biz de bunu KPSS merkezî yerleştirme ilanları kategorisinde listeleriz. "Ek yerleştirme ne zaman?" sorusunun tek doğru yanıtı "ÖSYM duyurduğunda"dır.

Kimler tercih yapabilir?

Ek yerleştirmede kimlerin tercih yapabileceği ilgili kılavuzda yazar; ancak değişmeyen iki ilke vardır:

• Genel yerleştirmede yerleşenler katılamaz. Yönetmelik, genel yerleştirmede yerleştirilen adayların ek yerleştirmeye başvuramayacağını öngörür. ÖSYM'nin KPSS-2026/1 tercih kılavuzunda da merkezî yerleştirme sonucu B grubuna ait herhangi bir kadro veya pozisyona yerleştirilen adayların, daha sonraki personel alımları için yerleştirmelerine esas alınan puanla başvuramayacağı belirtilir. Yerleştiği kadroya gitmeyen aday da bu kuralın dışında değildir.
• Yerleşemeyenler aynı puanla yeniden tercih yapar. Genel yerleştirmede hiçbir tercihine yerleşemeyen ya da hiç tercih yapmamış adaylar, aynı KPSS puanıyla ek yerleştirmeye katılabilir. Puan yeniden hesaplanmaz, sınava yeniden girilmez; hangi yılın sınav sonuçlarının geçerli olduğu kılavuzda belirtilir.

Tercih edeceğiniz kadronun nitelik kodlarını ve özel koşullarını taşımanız da gerekir. Kılavuz, koşullarından herhangi birini karşılamadığınız bir kadroya yerleşseniz bile kurumun atamanızı yapmayacağı konusunda uyarır. Kılavuzun yapısını ve tercih kurallarını merkezî yerleştirme rehberinde anlattık.

Ek yerleştirmede taban puanlar nasıl davranır?

Ek yerleştirmede aday havuzu genel yerleştirmedekinden farklıdır: yerleşen adaylar ayrılmıştır, geriye yerleşemeyenler ve ilk dönemde tercih yapmamış olanlar kalmıştır. Buna karşılık açılan kadrolar da ilk dönemde hiç ya da az talep görmüş kadrolardır. Birkaç etki aynı anda çalışır:

Dolayısıyla "ek yerleştirmede taban hep düşer" genellemesi yanıltıcıdır. Geçmiş dönemlerin en küçük puanlarına bakın, ancak bunları bir eşik olarak değil, bir eğilim olarak okuyun. Tabloları yorumlama yöntemini taban puanları okuma rehberinde bulabilirsiniz.

Boş kalan kadroları sitede nasıl takip edersiniz?

ÖSYM her yerleştirmeden sonra kadro kadro kontenjan, yerleşen ve boş kalan sayılarını yayımlar. Sitemizin taban puanları bölümünde her dönemin sayfasında "Yalnızca boş kalanlar" kutusunu işaretleyerek o dönemde dolmayan kadroları tek listede görebilirsiniz. Liste kurum, il, teşkilat (merkez/taşra), unvan, kontenjan ve boş kalan sayısını gösterir; öğrenim düzeyi süzgeciyle listeyi kendi tablonuza daraltabilirsiniz.

Bu liste iki iş görür. Birincisi, ek yerleştirme ya da yeni dönem kılavuzu çıktığında hangi kadroların yeniden açılma ihtimali olduğunu önceden görmenizi sağlar. İkincisi, puanınızın yettiği ama kimsenin yazmadığı kadroları fark etmenize yardım eder. Puanınızı geçmiş tabanlarla doğrudan karşılaştırmak için puanımla nereye yerleşirim aracını kullanın.

Listeyi okurken boş kalan sayısını kontenjanla birlikte değerlendirin. Kontenjanı 20 olup 2'si boş kalan bir kadro ile kontenjanı 1 olup hiç dolmayan bir kadro aynı şey değildir: ilkinde taban puan oluşmuştur ve talep vardır, ikincisinde ise puan sütunu "--" görünür ve kadro o dönem hiç talep görmemiştir. Yeniden açılma ihtimali de iki durumda farklı değerlendirilmelidir.

Bir kadronun boş kalmış olması, sonraki dönemde de boş kalacağı ya da düşük puanla alınacağı anlamına gelmez. Boş kalan kadro bilgisi, tercih listenizin "rahat" bölümünü doldurmak için iyi bir başlangıçtır; listeyi rahat, olası ve sınırda tercihlerle dengelemeyi taban puanla tercih stratejisi rehberinde anlattık.

Kurumların kendi boş kadro duyuruları ile ÖSYM ek yerleştirmesi aynı şey mi?

Hayır. Boş kadroların doldurulmasında iki ayrı yol vardır:

1. ÖSYM merkezî yerleştirmesi (ek yerleştirme dâhil): Kurum kadroyu ÖSYM'ye bildirir, kadro kılavuzda yer alır, tercihler ÖSYM'nin Aday İşlemleri Sistemi üzerinden yapılır ve yerleştirme puan ile tercih sırasına göre bilgisayarla gerçekleştirilir. Kurumla doğrudan bir başvuru ilişkisi yoktur; yerleşen aday atanmak için kuruma gider.
2. Kurumun kendi ilanı: Kurum, boş kadro veya pozisyonlarını kendi duyurusuyla ilan eder; başvurular kurumun belirlediği yöntemle (çoğunlukla Kariyer Kapısı üzerinden) alınır, adaylar KPSS puanına göre sıralanır ve ilanda öngörülmüşse sözlü ya da uygulamalı sınav yapılır. Bu alımlar ÖSYM kılavuzunda görünmez.

Bir kurum "boş kalan kadrolarımız için alım yapıyoruz" dediğinde hangi yoldan ilerlediğine bakın. ÖSYM yerleştirmesiyle bir kadroya yerleşen aday, aynı puanla kurum ilanlarına da başvuramaz; buna karşılık bir kurum ilanına başvurmuş olmak ÖSYM tercih hakkınızı etkilemez. Her iki türdeki duyuruları sitemizde ilan listelerinden izleyebilirsiniz.

Takvim ve beklentiler

Ek yerleştirme ya da yeni dönem için şu sıra işler: ÖSYM genel yerleştirme sonuçlarını açıklar ve sayısal bilgileri yayımlar; kurumlar boş kalan kadrolarını yeniden bildirip bildirmeyeceğine karar verir; ÖSYM yeni bir kılavuz duyurur; tercihler kılavuzda belirtilen günlerde alınır ve sonuçlar açıklanır. Aradaki süre dönemden döneme değişir; ÖSYM takvimi önceden taahhüt etmez.

Bu süreçte yapabilecekleriniz:

• Genel yerleştirmede açıkta kaldıysanız puanınızın hangi dönemlerde geçerli olduğunu kılavuzdan kontrol edin; yeni bir sınava gerek yoktur.
• Boş kalan kadro listesini öğrenim düzeyinize göre süzün ve nitelik kodu açısından uygun olanları şimdiden not edin.
• Yerleştiğiniz hâlde gitmeyi düşünmüyorsanız, aynı puanla yeni tercih yapamayacağınızı bilerek karar verin.
• Kurumların kendi ilanlarını da takip edin; boş kadrolar bazen ÖSYM'ye hiç geri dönmez.
• Tercih süresi kısa tutulabilir; belgelerinizi ve Aday İşlemleri Sistemi şifrenizi önceden hazır edin.