EKPSS ve Engelli Kamu Personeli Alımı: Kimler Başvurabilir, Yerleştirme Nasıl Yapılır?

Engelli bireylerin kamuda istihdamı için Türkiye'de ayrı bir sınav ve yerleştirme sistemi bulunur: Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı (EKPSS). Bu sistem, engelli adayların genel KPSS'de diğer adaylarla aynı koşullarda yarışmak zorunda kalmadan kamu kurumlarının kendilerine ayrılan kadrolarına yerleşebilmesini amaçlar. Bu rehberde EKPSS'ye kimlerin girebileceğini, hangi raporların geçerli olduğunu, sonuçların ne kadar süre geçerli olduğunu ve engelli işçi alımlarının nasıl yapıldığını ÖSYM'nin güncel kılavuzuna dayanarak anlatıyoruz.

Kurumların engelli istihdamı yükümlülüğü

Engelli kamu personeli alımının arkasında iki temel yükümlülük bulunur:

• Memurlar için: 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 53. maddesi, kurumların dolu kadro sayısının belirli bir oranında (yüzde 3) engelli personel istihdam etmesini öngörür. Bu kadroların doldurulmasında EKPSS kullanılır.
• İşçiler için: 4857 sayılı İş Kanunu'nun 30. maddesi, elli veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerine engelli işçi çalıştırma yükümlülüğü getirir; kamu işyerleri için bu oran özel sektöre göre daha yüksektir. Kamuya engelli işçi alımları İŞKUR aracılığıyla yapılır.

EKPSS'ye kimler başvurabilir?

ÖSYM'nin 2026 EKPSS ve Kura Başvuru Kılavuzu'na göre temel şartlar şunlardır:

• Engel oranı: En az yüzde 40 ve üzerinde engelli olmak.
• Öğrenim düzeyi: Ortaöğretim kurumlarından, önlisans veya lisans programlarından mezun olmak ya da kılavuzda belirtilen tarihe kadar mezun olabilecek durumda bulunmak.
• Rapor: Engellilik durumunun, yetkili sağlık kuruluşlarınca düzenlenmiş engelli sağlık kurulu raporuyla belgelenmesi. Kılavuz; erişkinler için engellilik değerlendirmesine ilişkin yönetmeliğe göre düzenlenmiş raporları ve çocuklar için özel gereksinim raporunu (ÇÖZGER) kabul edilen raporlar arasında sayar.

İlkokul, ortaokul veya ilköğretim mezunu ya da özel eğitim iş uygulama merkezi/okulu mezunu engelli adaylar ise sınava değil, ÖSYM'nin yürüttüğü kura ile yerleştirmeye başvurur. Her iki başvuru da aynı kılavuzla duyurulur.

Sınav nasıl uygulanır?

EKPSS, adayların engel durumuna göre farklılaştırılmış testlerle uygulanır. Kılavuzda görme engelli adaylar için grafik içermeyen sorular, işitme engelli adaylar için ek süre, zihinsel engelli adaylar için ayrı test ve serebral palsi gibi durumlarda okuyucu-işaretleyici desteği gibi düzenlemeler yer alır. Adaylar başvuru sırasında engel bilgilerini ve ihtiyaç duydukları düzenlemeleri bildirir. Hangi desteğin hangi belgeyle talep edileceği kılavuzda ayrıntılı olarak açıklanır; ÖSYM ayrıca görme ve işitme engelli adaylar için erişilebilir kılavuz sürümleri yayımlar.

Sonuçların geçerlilik süresi

2026 kılavuzuna göre EKPSS sonuçları, sınavın yapıldığı tarihten itibaren dört yıl geçerlidir. Bu süre genel KPSS'nin iki yıllık geçerlilik süresinden uzundur; bu nedenle bir adayın elinde birden fazla geçerli EKPSS sonucu bulunabilir. Hangi yılın sonucunun hangi yerleştirmede kullanılacağı ilgili tercih kılavuzunda belirtilir. Sınav son yıllarda iki yılda bir yapılmıştır; takvim için ÖSYM'nin sınav sayfasını takip edin.

Yerleştirme nasıl yapılır?

Engelli kamu personeli yerleştirmeleri, merkezî tercih sistemiyle yapılır. ÖSYM, kurumların engelli kontenjanından bildirdiği kadroları bir tercih kılavuzuyla yayımlar; adaylar kılavuzdaki nitelik şartlarına uygun kadroları tercih eder. Yerleştirme, EKPSS puanı ile tercih sırasına göre (kura ile başvuranlar için kura sonucuna göre) yapılır.

Yasal dayanak, "Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı ve Engellilerin Devlet Memurluğuna Alınmaları Hakkında Yönetmelik" ile ilgili kurumlar arasındaki protokoldür. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın açıklamalarına göre yerleştirilen adaylar, kurumlarınca başka bir sınav veya mülakat yapılmaksızın ilan edilmiş kadrolara atanır. Atama için istenen belgeleri ve teslim süresini yerleştiğiniz kurum duyurur.

Engelli işçi alımları

Kamu kurumlarının engelli işçi alımları EKPSS ile değil, İŞKUR aracılığıyla yapılır. Bu ilanlar İŞKUR'da ve Kariyer Kapısı'nda "Engelli İşçi" türüyle yayımlanabilir. Başvuruda engellilik durumunun sağlık kurulu raporuyla belgelenmesi istenir; seçim yöntemi (kura, sözlü veya uygulamalı sınav) ilanda belirtilir. Genel süreç için kamuya işçi alımı rehberimize bakabilirsiniz.

Sık sorulan durumlar

Engelli adaylar genel KPSS ilanlarına başvurabilir mi?

Evet. EKPSS, engelli adaylara tanınan ek bir yoldur. Genel şartları taşıyan engelli adaylar KPSS ile yapılan alımlara ve kurumların kendi ilanlarına da başvurabilir. 657 sayılı Kanun'daki sağlık şartı, görevin devamlı yapılmasına engel olabilecek akıl hastalığı bulunmaması şeklinde düzenlenmiştir; ayrıntılar için memurluk şartları rehberimize bakabilirsiniz.

Raporumun süresi dolduysa ne yapmalıyım?

Süreli raporlarda raporun başvuru tarihinde geçerli olması gerekir. Raporunuzun süresi dolmak üzereyse başvuru takvimini göz önüne alarak yenileme işlemlerini önceden başlatın. Kılavuz, hangi tarihte hangi raporun geçerli sayılacağını açıkça belirtir.

Yerleştikten sonra göreve başlamazsam ne olur?

Yerleştirme sonrası kurallar ve olası kısıtlamalar ilgili tercih kılavuzunda yer alır. Tercih yapmadan önce kılavuzun genel açıklamalar bölümünü mutlaka okuyun; tercih stratejisi için tercih rehberimiz de fikir verebilir.

Özet: En az yüzde 40 engelli ve ortaöğretim ya da üzeri mezunuysanız EKPSS'ye, daha alt öğrenim düzeyindeyseniz kura ile yerleştirmeye başvurursunuz. Sonuçlar dört yıl geçerlidir; yerleştirme merkezi tercihle yapılır. Engelli işçi alımları ise İŞKUR üzerinden yürür.