KPSS'siz Kamu Alımları: Hangi İlanlara KPSS Puanı Olmadan Başvurulabilir?

"KPSS'siz kamu alımı" aramaları her yıl çok yüksek hacimlere ulaşır. Bunun iki nedeni vardır: KPSS'ye hazırlanmak uzun ve zorlu bir süreçtir ve bazı adayların puanı güncel ilanlar için yetersiz kalır. Gerçekten de kamuda KPSS puanı istenmeyen pek çok alım bulunur; ancak bu alımların çoğunda KPSS'nin yerini başka bir seçme yöntemi alır: noter kurası, ALES, EKPSS, kurumun kendi sınavı ya da MEB-AGS gibi. Bu rehberde hangi alımlarda KPSS aranmadığını ve bunun yerine neyin istendiğini açıklıyoruz.

Önemli: "KPSS'siz" ifadesi bir ilanın herkese açık ya da sınavsız olduğu anlamına gelmez. Her ilanın kendi öğrenim, yaş, ikamet ve belge şartları vardır. Sitemizde KPSS şartı bulunmayan ilanlar "KPSS'siz" etiketiyle işaretlenir; ilan listesindeki filtreden de bu ilanları ayırabilirsiniz.

1. Kamu işçi alımları (İŞKUR)

KPSS'siz kamu alımlarının en büyük grubu işçi alımlarıdır. Kamu kurumları işçi ihtiyaçlarını İŞKUR aracılığıyla karşılar. Güncel düzenlemede ortaöğretim ve daha alt öğrenim düzeyindeki işçi alımlarında adaylar başvuranlar arasından noter huzurunda çekilen kurayla belirlenir; bu alımlarda KPSS aranmaz. Kurayla belirlenen adaylar çoğunlukla sözlü veya uygulamalı sınava girer; bazı alımlarda işe alınacaklar doğrudan kurayla da belirlenebilir.

Buna karşılık önlisans ve lisans düzeyindeki işçi alımlarında KPSS puanına göre aday listeleri oluşturulabilir. Yani "işçi alımı = KPSS'siz" genellemesi her zaman doğru değildir. Ayrıntılar için kamuya işçi alımı rehberimize bakabilirsiniz.

2. Akademik personel alımları (ALES)

Üniversitelerin araştırma görevlisi ve öğretim görevlisi alımlarında KPSS değil, ALES ve çoğunlukla yabancı dil puanı istenir; ardından ön değerlendirme ve giriş sınavı yapılır. Doktor öğretim üyesi, doçent ve profesör kadrolarında ise merkezi sınav yoktur; adayların akademik dosyaları değerlendirilir. Ayrıntılar için akademik personel alımı rehberimize göz atın.

3. Engelli adaylar için EKPSS ve kura

En az yüzde 40 engelli adaylar, genel KPSS yerine Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı (EKPSS) ile kamu kurumlarının engelli kontenjanlarına yerleşebilir. İlkokul, ortaokul veya ilköğretim mezunu engelli adaylar için ise sınav yerine kura ile yerleştirme yapılır. Bkz. EKPSS rehberi.

4. Öğretmenlik: MEB-AGS

Millî Eğitim Bakanlığı'na öğretmen alımında, 7528 sayılı Öğretmenlik Meslek Kanunu ile yeni bir sistem getirildi. Öğretmen adayları artık ÖSYM'nin uyguladığı Millî Eğitim Bakanlığı Akademi Giriş Sınavı (MEB-AGS) ile değerlendirilir ve Millî Eğitim Akademisi'nin hazırlık eğitimini tamamlayanlar öğretmen olarak istihdam edilir. Yani MEB öğretmen alımı teknik olarak KPSS'siz olsa da yerini başka bir merkezi sınav almıştır.

5. Kurumların kendi sınavlarıyla yaptığı alımlar

Bazı meslekler ve kurumlar, özel kanunlarına dayanarak kendi seçme sınavlarını uygular. Örneğin hâkim ve savcı adaylığı için ayrı sınavlar yapılır. Güvenlik ve askerî personel alımlarında ise kuruma ve alım türüne göre KPSS, YKS puanı veya kurumun kendi sınavı esas alınabilir; bu alanda "KPSS'siz" olup olmadığı her ilan için ayrıca kontrol edilmelidir. Bu tür ilanlar Kariyer Kapısı'nda ve sitemizin güvenlik personeli kategorisinde yer alır.

6. Bazı sözleşmeli ve özel statülü pozisyonlar

Sözleşmeli personel (4/B) alımlarının büyük çoğunluğunda KPSS puanı istenir. Bununla birlikte bilişim personeli gibi bazı unvanlar kendi özel esaslarına göre alınır; bu ilanlarda deneyim, yabancı dil veya kurum sınavı öne çıkabilir. Kalkınma ajansları gibi özel statülü kuruluşlar da kendi mevzuatlarına göre ilan yayımlar. Bu ilanlarda KPSS şartının olup olmadığı ve yerine neyin arandığı ilan metninde açıkça yazar.

Özet tablo

Dolandırıcılığa karşı dikkat

"KPSS'siz kesin kadro", "torpilsiz garantili işe giriş" gibi vaatlerle ücret isteyen sosyal medya hesapları ve siteler, kamu ilanlarıyla ilgili en yaygın dolandırıcılık yöntemidir. Kamu ilanlarına başvuru ücretsizdir; başvurular yalnızca kurumun ilanda belirttiği resmî kanallardan (İŞKUR, Kariyer Kapısı, kurumun kendi sitesi) yapılır. Bir ilanın gerçekliğinden emin değilseniz resmî kaynağını kontrol edin; sitemizdeki her ilan sayfasında resmî ilan metninin bağlantısı bulunur.

KPSS'ye girmeyi planlıyorsanız puan türlerinin mantığını anlamak için KPSS puan türleri rehberimizi okuyabilirsiniz. Başvuru öncesi genel kontroller için kontrol listemiz de işinize yarayacaktır.