İnfaz ve Koruma Memuru Alımı: Şartlar, Boy-Kilo Hesabı, Sağlık Raporu, Sözlü Sınav ve Atama

İnfaz ve koruma memurları, Adalet Bakanlığına bağlı ceza infaz kurumlarında güvenlik ve infaz hizmetlerini yürüten personeldir. Alımları Bakanlığın Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü ilan eder, başvurular ilandaki adalet komisyonlarından biri seçilerek yapılır ve son ilanlarda alım 657 sayılı Kanun'un 4/B fıkrasına göre sözleşmeli pozisyonlar için yapıldı. Yaş, boy ve kilo şartları yönetmelikte sabittir; KPSS yılı, kontenjanlar, başvuru tarihleri ve hangi adalet komisyonunda kaç pozisyon bulunduğu ise her ilanda yeniden belirlenir. Aşağıda sabit kuralları maddeleriyle, ilana göre değişen noktaları da "ilanda belirtilir" diye ayırarak anlatıyoruz.

Hangi mevzuat uygulanıyor?

İnfaz ve koruma memurluğuna girişin temel metni Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliği'dir (RG 10.07.2003/25164). Yönetmeliğin 6. maddesinin 5. fıkrası bu unvanın özel şartlarını sayar; 9. madde merkezi sınav puanını ve kontenjanları, 14. madde sözlü sınavı, 15. madde nihai sıralamayı düzenler. Kontenjan ve sözlü sınav hükümleri 30.05.2025 tarihli değişiklikle yeniden yazılmıştır. Sağlık şartları ise ayrı bir düzenlemededir: İnfaz ve Koruma Memuru Unvanına Atanacaklarda Aranan Sağlık Şartları Yönetmeliği (RG 14.09.2021/31598).

Adalet Bakanlığının görevde yükselme ve unvan değişikliği düzenlemeleri, kurumda zaten çalışanların üst unvanlara geçişi içindir; dışarıdan ilk kez alımda uygulanmaz. Son sözleşmeli personel ilanı ayrıca 657 sayılı Kanun'un 4/B fıkrasını, 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu'nun 114. maddesini, 2 No.lu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesini ve Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ı dayanak gösterdi. Geçmişte 4769 sayılı Kanunla kurulan eğitim merkezlerine "infaz ve koruma memurluğu öğrencisi" alınıp eğitimden sonra atama yapılan bir model de uygulanmıştı; son ilanlarda ise alım doğrudan sözleşmeli pozisyona yapıldı.

Yaş, boy, kilo ve öğrenim şartları (md. 6/5)

Yaşı KPSS yılı belirler

Üst yaş, başvuru yılına göre değil, ilanda esas alınan KPSS'nin yapıldığı yılın 1 Ocak tarihine göre hesaplanır. Haziran 2026'daki ilan KPSS-2024 puanlarıyla yapıldığı için 1 Ocak 1994 ve sonrası doğanlar başvurabildi. "30 yaşını bitirmemiş" ifadesi, o tarihte 30 yaşında olanları kapsar, 31 yaşına girmiş olanları dışarıda bırakır. Bu ifade zabıta alımındaki "30 yaşını doldurmamış" ölçütünden farklıdır; ayrıntılar için yaş sınırı rehberine bakabilirsiniz. Askerlik durumu ilanın genel şartlarında yazar; son ilanda tüm unvanlar için muvazzaf askerliğini yapmış, ertelenmiş ya da yedek sınıfa geçirilmiş olmak veya askerlikle ilgisi bulunmamak arandı.

Boy–kilo hesabı örneklerle

Kural, boyun santimetre cinsinden son iki rakamını referans alır: kilonuz bu sayıyı en fazla 13 aşabilir, bu sayının en fazla 17 altında olabilir. İlanda verilen örneğe göre 170 cm boyundaki aday 53–83 kilogram arasında olmalıdır. Aynı hesapla:

Bu kural zabıta ve itfaiye alımlarındaki simetrik "artı eksi 10 kilogram" kuralından farklıdır; zayıf tarafta daha geniş, kilolu tarafta daha dar bir pay bırakır. Ölçüm sözlü sınavdan önce yapılır ve şartı taşımayan aday sözlüye alınmaz.

KPSS puan türü, asgari puan ve kontenjan

Yönetmeliğin 9. maddesine göre infaz ve koruma memurluğu için merkezi sınavdan en az 70 puan almış olmak gerekir (koruma ve güvenlik görevlisi için bu eşik 60'tır). Puan türü mezuniyet düzeyinize göre belirlenir: son ilanda ortaöğretim mezunları için KPSSP94, ön lisans mezunları için KPSSP93, lisans mezunları için KPSSP3 istendi ve sınav olarak KPSS-2024 esas alındı. Hangi yılın sonucunun geçerli olduğu her ilanda ayrıca yazılır. Puanınızın 70'in üzerinde olması tek başına yetmez: ölçüme çağrılmak için başvurduğunuz komisyondaki adaylar arasında kadro sayısının üç katına girmeniz gerekir. Pozisyonu az, başvurusu çok olan komisyonlarda bu sınır daha yüksek bir puanda kapanabilir; komisyon seçerken bunu da düşünün. Puan türlerinin ayrıntısını KPSS puan türleri rehberinde bulabilirsiniz.

9. madde Bakanlığa, ceza infaz ve güvenlik hizmetleri program veya alanı ile denkliği kabul edilen programların mezunları için, ilan edilen kadro sayısının yarısını aşmamak üzere kontenjan ayırma imkânı verir. Kontenjan belirlenirse ilgili mezuniyet ve sayı ilanda yazılır ve kontenjan grubu için ayrı nihai başarı listesi düzenlenir; kontenjan belirlenmezse bu mezunlara seçimde öncelik tanınır.

Sınav aşamaları: boy–kilo ölçümü ve sözlü sınav

1. KPSS sıralaması: Başvurular, öğrenim düzeyi ve varsa kontenjan grubu ayrı tutularak merkezi sınav puanına göre sıralanır.
2. Boy–kilo ölçümü: Kadro sayısının üç katı aday ölçüme çağrılır; bunlar içinden boy ve kilo şartını taşıyanlar sözlü sınava katılmaya hak kazanır.
3. Sözlü sınav: 100 puan üzerinden yapılır: mesleki bilgi 40 puan (yönetmeliğin ifadesiyle "genel hukuk, infaz mevzuatı ve ceza infaz kurumu idaresi"), Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi 20, genel kültür 20, bir konuyu kavrayıp ifade etme 20 puan. Başarılı sayılmak için en az 70 gerekir.
4. Nihai sıralama: KPSS puanı ile sözlü sınav puanının aritmetik ortalaması alınır. Eşitlikte sırasıyla KPSS puanı, sözlü puanı ve diploma notu belirleyicidir. Örneğin KPSS'den 78, sözlüden 86 alan adayın nihai puanı 82'dir.
5. Atama öncesi kontroller: Sağlık kurulu raporu, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması tamamlanır, belgeler teslim edilir.

Yönetmelik infaz ve koruma memuru için uygulamalı ya da fiziki yeterlilik sınavı öngörmez; son ilanda da aşamalar yukarıdakilerden ibaretti. Gelecekte bir ilanda farklı bir aşama eklenirse içeriği ve puanlaması ilanda yazılır. Ölçüm ve sözlü sınavın yeri, tarihi ve saati ilanda ya da başvurduğunuz adalet komisyonunun duyurularında açıklanır; bu duyuruları düzenli izleyin. Sözlü sınav, nihai puanın yarısını belirlediği için hazırlığın merkezinde olmalıdır; mevzuat başlıkları ve ifade becerisi için kamuda sözlü sınav rehberinden yararlanabilirsiniz.

Sağlık şartları ve sağlık kurulu raporu

Yönetmelik, adayın görevini devamlı yapmasına engel olabilecek akıl hastalığı veya bedensel engeli bulunmadığını; göz, işitme ve uzuv gibi kalıcı engellerin olmadığını sağlık kurulu raporuyla belgelemesini ister. Hangi hastalıkların engel sayıldığı 2021 tarihli Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin ekindeki listede branş branş sayılır. Bu yönetmeliğe göre:

• Aday, yerleştirmeyi yapacak birimin resmî yazısıyla tam teşekküllü bir hastanenin sağlık kuruluna başvurur; son ilanda raporun Sağlık Bakanlığına bağlı tam teşekküllü devlet hastanesinden alınması istendi.
• Uygun bulunan adayın raporuna ilgili unvanda "yurdun her yerinde görev yapabilir" ibaresi yazılır; uygun bulunmayanın raporunda bu unvanda görev yapamayacağı belirtilir. Sınırda vakalarda karar sağlık kuruluna aittir.
• Rapordaki karara itiraz eden aday, Sağlık Bakanlığınca belirlenen hakem hastaneye sevk edilir; ilk iki karar çelişirse bölge hakem hastanesine gönderilir.

Görme, işitme ya da geçirilmiş bir rahatsızlık konusunda tereddüdünüz varsa başvurmadan önce yönetmeliğin ekini okuyun. Son ilanda rapor atama sırasında istenen belgeler arasında yer aldı; yani sağlık engeli ancak sözlü sınavı kazandıktan sonra ortaya çıkar ve bu aşamada elenen adayın yerine yedek çağrılır.

Güvenlik soruşturması ve adli sicil

6. maddenin 5. fıkrası güvenlik soruşturmasının olumlu olmasını açıkça şart koşar. Son ilanda da güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumlu sonuçlanması istendi; buna ek olarak 657 sayılı Kanun'un 48. maddesindeki adli sicil şartları, yani kasten işlenen bir suçtan bir yıl veya daha fazla hapis cezası almamış olmak ve zimmet, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık gibi sayılan suçlardan mahkûm olmamak arandı. Soruşturmanın hangi bilgileri kapsadığını ve nasıl değerlendirildiğini güvenlik soruşturması rehberinde anlattık.

Başvuru, adalet komisyonu seçimi ve görev yeri

Yönetmeliğin 10. maddesine göre sınav ilanı, başvuru süresinin bitiminden en az 15 gün önce Resmî Gazete'de ve Bakanlığın ya da ilgili birimin internet sitesinde yapılır; ilanda unvan, kadro sayısı, görev yerleri, başvuru tarihleri ve yöntemi, şartlar ve sınav bilgileri yer alır. Son ilanda başvurular e-Devlet üzerinden Adalet Bakanlığının iş başvurusu ekranından alındı. Her aday yalnızca bir unvana ve bir adalet komisyonuna başvurabildi; birden fazla başvuru yapanların tüm başvuruları geçersiz sayıldı. Başvuru sonunda "Başvurularım" ekranında başvurunun tamamlandığını gösteren ibare görünmüyorsa başvuru değerlendirmeye alınmadı. Öğrenim bilgisi sistemden gelmeyen ya da hatalı görünen adayların belgeyi kendileri yüklemesi gerekti.

Komisyon seçimi, nerede çalışacağınızı belirler. İlan, yerleştirmenin ihtiyaç durumuna göre yapıldığını ve sınav başvurusundan önce var olan eş, sağlık veya öğrenim gibi mazeretlerin kurum içi istihdamda esas alınmayacağını açıkça yazdı. Ayrıca 4/B sözleşmeli personel, 657 sayılı Kanun'a göre can güvenliği ve sağlık sebepleri dışında üç yıl başka yere atanamaz; üç yılı dolduranlar talep ederse memur kadrosuna geçer. Bu kuralı sözleşmeliden kadroya geçiş rehberinde ayrıntılı anlattık. Kazananlardan atama sırasında sağlık kurulu raporu, KPSS sonuç belgesi, diploma ve mal bildirimi istendi; belgeler sonucun tebliğinden itibaren 15 gün içinde verilmeli, yerleştirme onayının tebliğinden sonra 15 gün içinde göreve başlanmalıdır. Aksi hâlde yedek adaylara geçilir.

Başvurmadan önce kontrol listesi

• İlanda esas alınan KPSS yılını bulun ve o yılın 1 Ocak tarihinde 30 yaşını bitirmemiş olduğunuzu doğrulayın.
• Boyunuzu ve kilonuzu yukarıdaki hesapla kontrol edin; sınırdaysanız ölçüm gününe kadar kilonuzu aralık içinde tutun.
• Mezuniyet düzeyinize uyan puan türünde en az 70 puanınız olduğundan emin olun; ceza infaz ve güvenlik hizmetleri mezunuysanız ilanın kontenjan satırlarına bakın.
• İlan ekindeki adalet komisyonları arasından, en az üç yıl çalışmayı göze alabileceğiniz yeri seçin.
• Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin ekindeki hastalık listesini okuyun.
• Adli sicil kaydınızı ve askerlik durumunuzu ilanın genel şartlarıyla karşılaştırın.
• Başvurudan sonra e-Devlet'te başvurunun tamamlandığını gösteren ibareyi kontrol edin ve ekran görüntüsünü saklayın.

Eğitim

4769 sayılı Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri Personeli Eğitim Merkezleri Kanunu, infaz kurumu personelinin eğitimi için eğitim merkezleri kurmuştur. Bu merkezlerdeki hizmet öncesi eğitimi düzenleyen yönetmelik, öğrenci olarak alınanlar için en az bir, en çok iki öğretim yılı süren; Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi, Türkçe, insan hakları, ceza ve infaz hukuku, kriminoloji, meslek etiği ve savunma sporları gibi dersleri içeren bir program öngörür. Bu program öğrenci modeline aittir. Doğrudan sözleşmeli pozisyona alınanlar için son ilan eğitimle ilgili bir hüküm içermedi; Genel Müdürlük personeli için yıllık eğitim programları yayımlar ve hizmet içi eğitimler bu programlar çerçevesinde yürütülür. Son ilanda ceza infaz kurumlarına aynı ilanla büro personeli (ceza infaz kurumu kâtibi) de alındı ve bu unvanda klavye sınavı yapıldı; o sınavın işleyişini zabıt kâtibi ve klavye sınavı rehberinde anlattık. Yeni ilanları adalet personeli ilanları sayfamızda takip edebilirsiniz.